Gasten vanavond? Doe maar een cocktail party
Peter Scholliers
Einde 1944 snakten alle Belgen naar een leven zonder oorlog, geweld en angst, maar met voldoende eten, een goede job en warme sociale contacten. Velen wilden de ontberingen van de oorlog achter zich laten en familie en vrienden ontvangen met een hapje bij een drankje.
Dat laatste was rond 1930 mode geworden. De cocktail parties kwamen overgewaaid uit de Verenigde Staten en werden populair in Europa tijdens de crisisjaren 1930 omdat met minder geld meer mensen konden worden uitgenodigd. ‘Niet nodig je gasten een uitgebreide maaltijd voor te schotelen’, schreef een vrouwenblad in november 1939, ‘want het volstaat wat dranken en kleine sandwiches te voorzien’.
Brussels restauranthouder en veelschrijver Paul Bouillard kroop in zijn pen om de nieuwe mode neer te sabelen: ‘Niet veramerikaniseren!’, waarschuwde hij in april 1930. ‘Om ons meer cocktails te doen drinken, krijgen we pindanootjes, olijven, zoute amandelen, koffiebonen en fel gezouten “chips” te eten. Hoe kan iemand genieten van een goede maaltijd na al die drankjes en hapjes?’.
Na 1945 werd de cocktail party erg populair, wellicht als deel van de algemene bewondering voor alles wat Amerikaans was. Het magazine Libelle stelde het nieuwe fenomeen voor in augustus 1946. Het blad schreef dat het niet langer nodig was uitgebreid te tafelen, wat démodé, duur, saai en stijf was. De oorlog had veel miserie teweeggebracht, maar de omgangsvormen losser gemaakt. De betaalbare cocktail party liet toe dat vrijwel iedereen mensen thuis kon ontvangen. Schuif meubels aan de kant, creëer een bar en een buffet en laat de party haar gang gaan: eenvoudig, ongedwongen, gezellig en vooral modern. Zorg voor een constante aanvoer van Weense worstjes, zoute koekjes, noten en kleine sandwiches met ‘hartelijke beetjes’ zoals leverpastei, gerookte zalm, kaas, garnaalsla, salami,. Voorzie de bar van frisdrank, bier, wijn, likeur, cocktails en ijs.
De ideale opstelling voor een cocktail party in je huis (Libelle, 30 augustus 1946, KBR- Belgicaperiodicals)
Ook de socialistische Le Peuple ging overstag toen de krant in november 1956 schreef, ‘Bijna iedereen geniet thans van een nieuw, aangenaam sociaal gebeuren. Rond zes uur ’s avonds verzamelen vrienden zich rond enkele tafels, gevuld met allerlei dranken en schoteltjes met olijven, chips, zoute amandelen en sandwiches met ei, kaas en leverpastei’.
Kookboeken en -rubrieken in kranten en magazines uit de jaren 1950 en 1960 suggereerden originele hapjes zoals zoute deegballetjes, kaascroutons, chips met roomsaus, eiwitkoekjes, kaastoast, kaasstaafjes of kaasrondellen. Kaasproducenten zagen een gat in de markt en adverteerden volop. ‘Kaas uit Holland’ nam de hele laatste pagina van Het Laatste Nieuws van 5 februari 1963 in, met de melding dat ‘kaas uit Holland de avond goed maakt’. Fabrikanten van worstjes, chips, zoute nootjes en andere knabbelspijs deden daarvoor niet onder.
Rond 1970 was de mode van de cocktail party voorbij omdat restaurants buitengewoon populair werden. Maar de chips, zoute nootjes en kaascroutons zijn gebleven.
